<\/p>\n\n\n\n
Od pocz\u0105tku swojego istnienia Bractwo Przedmurza stawia na pozytywny program m\u0119skiej formacji i dzia\u0142a\u0144 na rzecz Ko\u015bcio\u0142a i Polski. Cel budowania Kr\u00f3lestwa Chrystusowego na ziemi nie jest dla nas pustym sloganem, ale sk\u0142ania nas do przybierania konkretnych form zaanga\u017cowa\u0144 przez kt\u00f3re staramy si\u0119 oddzia\u0142ywa\u0107 na nasze otoczenie. Wszelkie aktywno\u015bci zewn\u0119trzne pragniemy jednak podporz\u0105dkowa\u0107 \u017cyciu wewn\u0119trznemu, z kt\u00f3rego maj\u0105 one wyp\u0142ywa\u0107. Za\u0142o\u017cyciel Michalit\u00f3w, b\u0142ogos\u0142awiony ksi\u0105dz Bronis\u0142aw Markiewicz to wspania\u0142y przyk\u0142ad realizatora takiego programu. To mi\u0119dzy innymi na nim chcemy si\u0119 wzorowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Skr\u00f3cona biografia ks. Markiewicza<\/strong><\/p>\n\n\n\n Na pocz\u0105tku opisz\u0119 pokr\u00f3tce wa\u017cniejsze wydarzenia z \u017cycia ks. Markiewicza. Gor\u0105co zach\u0119cam do poznania g\u0142\u0119biej niezwyk\u0142ej historii \u017cycia tego wyj\u0105tkowego kap\u0142ana, na przyk\u0142ad korzystaj\u0105c z ksi\u0105\u017cek i nagra\u0144 na ten temat.<\/p>\n\n\n\n Bronis\u0142aw Bonawentura Markiewicz przyszed\u0142 na \u015bwiat w wielodzietnej rodzinie (mia\u0142 dziesi\u0119cioro rodze\u0144stwa) w 1842 r. w ma\u0142ej miejscowo\u015bci Pruchnik na Podkarpaciu. Otrzyma\u0142 dobre wychowanie i zarazem dobry przyk\u0142ad od swojego ojca, kt\u00f3ry mimo ma\u0142ej zamo\u017cno\u015bci odznacza\u0142 si\u0119 przedsi\u0119biorczo\u015bci\u0105, a tak\u017ce darzony by\u0142 szacunkiem mieszka\u0144c\u00f3w miasteczka, o czym \u015bwiadczy fakt kilkukrotnego wybrania go na stanowisko burmistrza. Bronis\u0142aw uczy\u0142 si\u0119 bardzo dobrze, natomiast pocz\u0105tkowo nie my\u015bla\u0142 o kap\u0142a\u0144stwie, a nawet prze\u017cy\u0142 kryzys duchowy b\u0119d\u0105c uczniem \u00f3wczesnego gimnazjum. Wydarzeniem, kt\u00f3re zawa\u017cy\u0142o na jego dalszym \u017cyciu by\u0142o spotkanie niezwyk\u0142ego m\u0142odzie\u0144ca w 1863 r., a wi\u0119c w czasie zabor\u00f3w, gdy na polskich terenach trwa\u0142a tragedia powstania styczniowego. M\u0142odzieniec, kt\u00f3ry, jak si\u0119 przypuszcza, m\u00f3g\u0142 by\u0107 Anio\u0142em Str\u00f3\u017cem Polski, przekaza\u0142 Bronis\u0142awowi niezwyk\u0142e proroctwa. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich odnosi\u0142a si\u0119 do sytuacji geopolitycznej Europy, w tym perspektywy odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci, a nawet dania Ko\u015bcio\u0142owi wielkiego papie\u017ca. Inne s\u0142owa dotyczy\u0142y natomiast dzia\u0142alno\u015bci pewnego kap\u0142ana (Bronis\u0142aw zupe\u0142nie nie podejrzewa\u0142 wtedy, \u017ce mo\u017ce chodzi\u0107 o niego), kt\u00f3ry w parafii pod Karpatami b\u0119dzie gromadzi\u0142 wok\u00f3\u0142 siebie m\u0142odzie\u017c i za\u0142o\u017cy stowarzyszenie. Wizja zaowocowa\u0142a decyzj\u0105 Bronis\u0142awa o wst\u0105pieniu do seminarium diecezjalnego w Przemy\u015blu, kt\u00f3re uko\u0144czy\u0142 i przyj\u0105\u0142 \u015bwi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie w 1867 r. W pierwszym okresie pos\u0142ugi pracowa\u0142 w wiejskich parafiach, a tak\u017ce kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 na uniwersytetach we Lwowie i w Krakowie. Studia z filozofii i innych dziedzin mia\u0142y by\u0107 dla niego pomoc\u0105 w pos\u0142udze po\u015br\u00f3d inteligencji. Mia\u0142 te\u017c dzi\u0119ki temu okazj\u0119 bliskiego zapoznania si\u0119 z panuj\u0105cymi w\u00f3wczas pr\u0105dami intelektualnymi, kt\u00f3re by\u0142y zdecydowanie przeciwne nauce i moralno\u015bci katolickiej. Jego talent i zdolno\u015bci zosta\u0142y docenione poprzez to, \u017ce w 1881 r. ks. Markiewicz zosta\u0142 wyk\u0142adowc\u0105 seminarium w\u00a0Przemy\u015blu. Ca\u0142y czas mia\u0142 jednak przekonanie, \u017ce inna jest jego misja. Cztery lata p\u00f3\u017aniej wyjecha\u0142 do W\u0142och, my\u015bl\u0105c o wst\u0105pieniu do zakonu teatyn\u00f3w, s\u0142yn\u0105cego z ostrej regu\u0142y. Opatrzno\u015bciowo \u2013 jak si\u0119 mia\u0142o okaza\u0107 \u2013 spotka\u0142 jednak w Rzymie wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w \u015bwi\u0119tego Jana Bosko. Spotkanie z tym wielkim \u015bwi\u0119tym by\u0142o niezwyk\u0142e, gdy\u017c obaj mieli silne wra\u017cenie, jakby ju\u017c si\u0119 sk\u0105d\u015b znali. \u015awi\u0119ty ks. Bosko udziela\u0142 m\u0142odemu ks. Markiewiczowi cennych rad, a tak\u017ce inspirowa\u0142 go swoim przyk\u0142adem opieki nad potrzebuj\u0105c\u0105 m\u0142odzie\u017c\u0105. Ks. Markiewicz zdecydowa\u0142 si\u0119 wst\u0105pi\u0107 do zgromadzenia Salezjan\u00f3w i wraz z kilkoma wsp\u00f3\u0142bra\u0107mi pod przewodnictwem b\u0142ogos\u0142awionego Augusta Czartoryskiego, kt\u00f3ry w bardzo podobnym czasie r\u00f3wnie\u017c wst\u0105pi\u0142 do zgromadzenia, mia\u0142 zak\u0142ada\u0107 misj\u0119 salezja\u0144sk\u0105 w Polsce. Plany te zosta\u0142y pokrzy\u017cowane przez chorob\u0119 i \u015bmier\u0107 b\u0142. Augustyna. Ks. Markiewicz r\u00f3wnie\u017c bardzo powa\u017cnie zachorowa\u0142, a nawet jego \u017cycie by\u0142o zagro\u017cone. Otrzyma\u0142 \u0142ask\u0119 odzyskania zdrowia i w pojedynk\u0119 wr\u00f3ci\u0142 do Polski w roku 1892. Obj\u0105\u0142 parafi\u0119 we wsi o nazwie Miejsce, kt\u00f3ra dzi\u0119ki jego staraniom zosta\u0142a p\u00f3\u017aniej zamieniona na Miejsce Piastowe.<\/p>\n\n\n\n Ju\u017c od samych pocz\u0105tk\u00f3w swojej pos\u0142ugi ks. Markiewicz gromadzi\u0142 wok\u00f3\u0142 siebie ch\u0142opc\u00f3w potrzebuj\u0105cych opieki. Mimo braku zrozumienia ze strony duchowie\u0144stwa i w\u0142adz by\u0142 w stanie zorganizowa\u0107 dla nich o\u015brodek wychowawczy. Na drodze swojej dzia\u0142alno\u015bci ks. Markiewicza spotka\u0142o wiele krzy\u017cy. Prze\u0142o\u017ceni salezja\u0144scy nie rozumieli trudnych warunk\u00f3w \u017cycia panuj\u0105cych w Galicji i wydawali ks. Markiewiczowi polecenia bardzo trudne do spe\u0142nienia, a w konsekwencji szkodliwe. Pocz\u0105tkowo przyjmowa\u0142 je w duchu pos\u0142usze\u0144stwa, ale w ko\u0144cu podj\u0105\u0142 trudn\u0105 decyzj\u0119 wyst\u0105pienia z tej wsp\u00f3lnoty. Przysz\u0142y inne bolesne ciosy – po\u017cary zabudowa\u0144 zak\u0142adu i przede wszystkim wielokrotne odmowy zgody miejscowego biskupa na za\u0142o\u017cenie nowych zgromadze\u0144, na czym tak bardzo mu zale\u017ca\u0142o. \u00a0W obliczu braku mo\u017cliwo\u015bci dzia\u0142ania w formie zgromadzenia zakonnego ks. Markiewicz za\u0142o\u017cy\u0142 w roku 1898 Towarzystwo Pow\u015bci\u0105gliwo\u015b\u0107 i\u00a0Praca<\/em>. S\u0142owa te mo\u017cna uzna\u0107 za \u017cyciowe motto ks. Markiewicza, kt\u00f3remu wierny by\u0142 a\u017c do ko\u0144ca. Pracowa\u0142 ponad si\u0142y w zak\u0142adach wychowawczych niemal do ko\u0144ca swojego \u017cycia. Jego \u015bmier\u0107 nast\u0105pi\u0142a w 1912 r., a by\u0142a poprzedzona ci\u0119\u017ck\u0105 chorob\u0105. Co dla nas wa\u017cne, w 2005 roku w Warszawie ks. Bronis\u0142aw Markiewicz zosta\u0142 og\u0142oszony b\u0142ogos\u0142awionym.<\/p>\n\n\n\n \u017bycie wewn\u0119trzne i \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 na co dzie\u0144<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ks. Markiewicz jest tak\u017ce wzorem \u017cycia wewn\u0119trznego. Zanim powiem wi\u0119cej o jego zewn\u0119trznej dzia\u0142alno\u015bci, chcia\u0142bym mocno to podkre\u015bli\u0107, aby\u015bmy nie mieli b\u0142\u0119dnego wra\u017cenia, jakoby ze wzgl\u0119du na liczne obowi\u0105zki lub tym bardziej w\u0142asne wizje r\u00f3\u017cnych dzie\u0142, mia\u0142 on zaniedbywa\u0107 lub cho\u0107by ogranicza\u0107 praktyki modlitewne b\u0105d\u017a podstawowe obowi\u0105zki kap\u0142a\u0144skie. Jako Bractwo Przedmurza jeste\u015bmy \u015bwiadomi, \u017ce przeciwna postawa, a wi\u0119c popadanie w aktywizm bez prowadzenia g\u0142\u0119bokiego \u017cycia duchowego jest czym\u015b niezwykle szkodliwym. Zosta\u0142o to bardzo trafnie okre\u015blone przez jednego z autor\u00f3w jako \u201eherezja dzie\u0142 chrze\u015bcija\u0144skich\u201d.<\/p>\n\n\n\n Przyk\u0142ad \u017cycia ks. Markiewicza jest w tym wzgl\u0119dzie bardzo wymowny. Podobnie jak wielu innych m\u0119\u017c\u00f3w Bo\u017cych si\u0142y i natchnienie do pracy w\u015br\u00f3d wiernych czerpa\u0142 z trwania przed Chrystusem na modlitwie. Zaraz po przybyciu do nowego miejsca pos\u0142ugiwania mia\u0142 zwyczaj kierowa\u0107 si\u0119 do ko\u015bcio\u0142a, aby tam adorowa\u0107 Pana Jezusa obecnego w Naj\u015bwi\u0119tszym Sakramencie i powierza\u0107 mu swoj\u0105 prac\u0119 w danym regionie. Silna i bardzo osobista wi\u0119\u017a z Chrystusem by\u0142a jego cech\u0105 charakterystyczn\u0105. W swoich Zapiskach dotycz\u0105cych \u017cycia wewn\u0119trznego <\/em>zanotowa\u0142 mi\u0119dzy innymi:<\/p>\n\n\n\n Gdzie wasz skarb, tam i serce wasze b\u0119dzie (\u0141k 12, 34). Jezus m\u00f3j skarb, Jezus m\u00f3j w niebie i Przenaj\u015bwi\u0119tszym Sakramencie.<\/em><\/p>\n\n\n\n A w innym miejscu:<\/p>\n\n\n\n Pan Jezus m\u00f3j \u2013 w Nim serce moje. Jezu daj, a\u017cebym Ci\u0119 mi\u0142owa\u0142 wi\u0119cej.<\/em><\/p>\n\n\n\n Zawsze warto sobie przypomina\u0107, \u017ce bez wzgl\u0119du na wszelkie inne podejmowane dzia\u0142ania na pierwszym miejscu stawia\u0107 nale\u017cy obowi\u0105zki stanu. W przypadku kap\u0142ana wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 one z pos\u0142ug\u0105 sakramentaln\u0105. Ks. Markiewicz obowi\u0105zki te wype\u0142nia\u0142 w stopniu nie tylko zadowalaj\u0105cym, ale miejscami wr\u0119cz heroicznym. Gdy w pocz\u0105tkach swojej pos\u0142ugi zosta\u0142 mianowany wikariuszem parafii katedralnej w Przemy\u015blu, ju\u017c od 5.00 rano czeka\u0142 w konfesjonale na penitent\u00f3w. Znany by\u0142 tak\u017ce ze swoich wspania\u0142ych kaza\u0144, kt\u00f3re bardzo silnie oddzia\u0142ywa\u0142y na s\u0142uchaczy i sk\u0142ania\u0142y do zmiany \u017cycia. Po jednym z nich, wyg\u0142oszonym podczas Rezurekcji na wiejskiej parafii, a\u017c 600 os\u00f3b przyst\u0105pi\u0142o do Bractwa Trze\u017awo\u015bci. Jaka by\u0142a tajemnica jego kaznodziejskich sukces\u00f3w? Takie zdumiewaj\u0105ce s\u0142owa mo\u017cemy znale\u017a\u0107 w jego Zapiskach<\/em>:<\/p>\n\n\n\n Jezus pos\u0142a\u0142 mnie przepowiada\u0107. Nic nie chc\u0119 umie\u0107, tylko Jezusa, i to Ukrzy\u017cowanego. Ewangeli\u0119 przepowiada\u0107 ubogim \u2013 lecz z najwy\u017cszym przygotowaniem, jak przystoi S\u0142owu Bo\u017cemu. Ca\u0142\u0105 noc przed kazaniem nale\u017cy zu\u017cytkowa\u0107 na rozmy\u015blanie.<\/em><\/p>\n\n\n\n Widzimy wi\u0119c, \u017ce g\u0142\u0119bokie \u017cycie duchowe, ewangelizacja oraz pe\u0142nienie pos\u0142ugi sakramentalnej w\u015br\u00f3d wiernych stanowi\u0142y dla ks. Markiewicza absolutny priorytet i centrum ca\u0142ej jego dzia\u0142alno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n Pos\u0142uga w\u015br\u00f3d dzieci i ubogich<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ks. Markiewicz jak przysta\u0142o na prawdziwego i dobrego pasterza dusz swoje wysi\u0142ki koncentrowa\u0142 na wyrwaniu z biedy moralnej i materialnej tych, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych przysz\u0142o mu pos\u0142ugiwa\u0107. Maj\u0105c to na celu rozezna\u0142 szczeg\u00f3lne wezwanie do pos\u0142ugi w\u015br\u00f3d s\u0142abych, a zw\u0142aszcza dzieci z\u00a0niepe\u0142nych, czy ubogich rodzin. Ponadto chc\u0105c podnie\u015b\u0107 poziom \u017cycia moralnego w Ojczy\u017anie, nie rezygnowa\u0142 z pr\u00f3by oddzia\u0142ywania na tych, od kt\u00f3rych w du\u017cej mierze zale\u017ca\u0142a jej \u00f3wczesna i nadci\u0105gaj\u0105ca kondycja. Aby m\u00f3c skuteczniej dotrze\u0107 do inteligencji podj\u0105\u0142 studia na wiod\u0105cych w\u00f3wczas uniwersytetach \u2013 we Lwowie i Krakowie, gdzie mia\u0142 okazj\u0119 zetkn\u0105\u0107 si\u0119 i dobrze pozna\u0107 panuj\u0105ce w tym czasie pr\u0105dy my\u015blowe.<\/p>\n\n\n\n Podczas pos\u0142ugi w Przemy\u015blu jako bardzo m\u0142ody wikariusz ks. Markiewicz by\u0142 \u015bwiadkiem epidemii cholery. Mimo powa\u017cnego zagro\u017cenia \u017cycia z wielkim zaanga\u017cowaniem pos\u0142ugiwa\u0142 w\u015br\u00f3d chorych, troszcz\u0105c si\u0119 nie tylko o ich duchowe potrzeby, ale cz\u0119sto udzielaj\u0105c te\u017c dora\u017anej fizycznej pomocy. B\u0119d\u0105c cz\u0142owiekiem inteligentnym i zarazem spostrzegawczym, zauwa\u017cy\u0142, \u017ce epidemii sprzyjaj\u0105 z\u0142e warunki sanitarne panuj\u0105ce w\u015br\u00f3d ludno\u015bci miasta, w tym brak ciep\u0142ej strawy. Postanowi\u0142 temu zaradzi\u0107 i wystara\u0142 si\u0119 w kurii o sfinansowanie kuchni polowej, kt\u00f3ra pod jego osobistym nadzorem przygotowywa\u0142a i przekazywa\u0142a mieszka\u0144com zdrow\u0105, gor\u0105c\u0105 zup\u0119. Po pewnym czasie ogniska zarazy zacz\u0119\u0142y wygasa\u0107 i epidemia ust\u0105pi\u0142a.<\/p>\n\n\n\n Plag\u0105 panuj\u0105c\u0105 w\u00f3wczas w ubogich galicyjskich wsiach by\u0142 alkoholizm. Ks. Markiewicz energicznie zwalcza\u0142 to zjawisko, stosuj\u0105c bardzo pomys\u0142owe, a zarazem niezwykle skuteczne metody. Jedn\u0105 z nich by\u0142o wprowadzenie zasady, \u017ce w przypadku chrzcin i wesel \u2013 kt\u00f3re by\u0142y bardzo hucznie obchodzone przez spo\u0142eczno\u015b\u0107 wiejsk\u0105 \u2013 obowi\u0105zkowe by\u0142o wp\u0142acenie przez rodzic\u00f3w uprzednio ustalonej znacz\u0105cej kwoty pieni\u0119dzy w postaci kaucji. Pieni\u0105dze by\u0142y zwracane, je\u017celi uroczysto\u015b\u0107 odby\u0142a si\u0119 bez awantury zwi\u0105zanej z wypiciem zbyt du\u017cej ilo\u015bci alkoholu. W przeciwnym razie kaucja przepada\u0142a i zosta\u0142a przeznaczana na cele pomocy ubogim. Taki system okaza\u0142 si\u0119 skuteczny, gdy\u017c w interesie organizator\u00f3w imprezy rodzinnej by\u0142o niedopuszczenie do gorsz\u0105cych zaj\u015b\u0107, ta metoda sprawi\u0142a, \u017ce czuwali oni nad ilo\u015bciami spo\u017cywanych trunk\u00f3w. W jednej z wiosek, w kt\u00f3rych ks. Markiewicz pos\u0142ugiwa\u0142 jako proboszcz, istnia\u0142a karczma, kt\u00f3ra by\u0142a g\u0142\u00f3wnym miejscem sprzyjaj\u0105cym pija\u0144stwu. Udawali si\u0119 do niej tak\u017ce m\u0142odzi ludzie. Ks. Markiewicz wpad\u0142 na pomys\u0142 nauczenia m\u0142odych gry w szachy. Organizowa\u0142 spotkania przy grze na plebanii, zakupi\u0142 wi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 szachownic. Inicjatywa okaza\u0142a si\u0119 bardzo chwytliwa, coraz wi\u0119cej ludzi przychodzi\u0142o na plebani\u0119, natomiast zacz\u0119\u0142a male\u0107 frekwencja klient\u00f3w karczmy. W pewnym momencie karczma by\u0142a ju\u017c nieop\u0142acalna, a karczmarz opu\u015bci\u0142 wiosk\u0119. Dzia\u0142ania ks. Markiewicza po raz kolejny doprowadzi\u0142y do poprawy sytuacji w jego otoczeniu.<\/p>\n\n\n\n Wspomniana podr\u00f3\u017c do W\u0142och i bycie \u015bwiadkiem funkcjonowania oratorium ks. Bosko natchn\u0119\u0142y ks. Markiewicza do podj\u0119cia szczeg\u00f3lnej troski o ch\u0142opc\u00f3w. Pochodz\u0105cy cz\u0119sto z biednych, a czasami niepe\u0142nych rodzin, do\u015bwiadczali oni n\u0119dzy nie tylko materialnej, ale tak\u017ce moralnej. Nie maj\u0105c odpowiednich wzorc\u00f3w nierzadko stawali si\u0119 oni drobnymi przest\u0119pcami, trafiali do wi\u0119zie\u0144. Ks. Markiewicz doskonale zdawa\u0142 sobie spraw\u0119, \u017ce od wychowania m\u0142odego pokolenia zale\u017c\u0105 dalsze losy Ko\u015bcio\u0142a i Ojczyzny. Aby wiernie im s\u0142u\u017cy\u0107, trzeba by\u0142o je wyposa\u017cy\u0107 nie tylko w podstawow\u0105 edukacj\u0119, ale i przyuczy\u0107 do wykonywania zawodu. Zainspirowany przyk\u0142adem \u015bwi\u0119tego Jana Bosko ks. Markiewicz od samego pocz\u0105tku pos\u0142ugi w Miejscu Piastowym zacz\u0105\u0142 organizowa\u0107 zak\u0142ad wychowawczy dla ch\u0142opc\u00f3w. Warunki dzia\u0142ania zak\u0142adu w pierwszym okresie by\u0142y bardzo prowizoryczne \u2013 ch\u0142opcy zajmowali cz\u0119\u015b\u0107 budynku starej plebanii. Z biegiem czasu, mimo braku zrozumienia przez okoliczne w\u0142adze i znacznych obywateli, dzia\u0142alno\u015b\u0107 si\u0119 rozwija\u0142a. Zosta\u0142 zbudowany osobny budynek zak\u0142adu, funkcjonowa\u0142a szko\u0142a, znacznie zwi\u0119kszy\u0142a si\u0119 liczba podopiecznych. Mimo dalszych trudno\u015bci, zwi\u0105zanych mi\u0119dzy innymi z polityk\u0105 prowadzon\u0105 przez Zgromadzenie Salezjan\u00f3w, czy wybuchaj\u0105ce kilkukrotnie po\u017cary, Pan B\u00f3g b\u0142ogos\u0142awi\u0142 prowadzonemu dzie\u0142u, a ks. Markiewicz nie ustawa\u0142 w ofiarnej pracy. W pewnym momencie Miejsce Piastowe by\u0142o ju\u017c na tyle s\u0142awne, \u017ce ludzie nieraz z odleg\u0142ych stron zje\u017cd\u017cali tam, by s\u0142ucha\u0107 wspania\u0142ych kaza\u0144 g\u0142oszonych przez Proboszcza. Cz\u0119sto kazania te mia\u0142y tematyk\u0119 patriotyczn\u0105. Wielkim osi\u0105gni\u0119ciem by\u0142o tak\u017ce uruchomienie plac\u00f3wki wychowawczej w okolicach Wieliczki. Okazuje si\u0119, \u017ce dzi\u0119ki wysi\u0142kom ks. Markiewicza edukacj\u0119 otrzyma\u0142o nawet oko\u0142o 2000 dzieci.<\/p>\n\n\n\n Plany za\u0142o\u017cenia zgromadzenia i stawianie czo\u0142a przeciwno\u015bciom<\/strong><\/p>\n\n\n\n W\u015br\u00f3d podopiecznych ks. Markiewicza zacz\u0119\u0142y rodzi\u0107 si\u0119 powo\u0142ania do s\u0142u\u017cby Bo\u017cej w kap\u0142a\u0144stwie i \u017cyciu konsekrowanym. Po rezygnacji z pos\u0142ugi w ramach wsp\u00f3lnoty salezja\u0144skiej gor\u0105co pragn\u0105\u0142 on za\u0142o\u017cenia nowego zgromadzenia, kt\u00f3re b\u0119dzie dobrze dostosowane do reali\u00f3w panuj\u0105cych w \u00f3wczesnej Polsce. Na pocz\u0105tku, za rad\u0105 biskupa przemyskiego, ks. Markiewicz napisa\u0142 list do Watykanu z pro\u015bb\u0105 o zatwierdzenie zgromadzenia. Na odpowied\u017a trzeba by\u0142o d\u0142ugo czeka\u0107. Niezra\u017cony kap\u0142an za\u0142o\u017cy\u0142 wi\u0119c, wspomniane wy\u017cej, Towarzystwo Pow\u015bci\u0105gliwo\u015b\u0107 i Praca. <\/em>Towarzystwo sprawowa\u0142o piecz\u0119 nad zak\u0142adami wychowawczymi, wydawa\u0142o tak\u017ce pismo, r\u00f3wnie\u017c zatytu\u0142owane Pow\u015bci\u0105gliwo\u015b\u0107 i Praca<\/em>. Dzi\u0119ki wydawaniu tego organu przes\u0142anie z Miejsca Piastowego mog\u0142o rozchodzi\u0107 si\u0119 du\u017co szerzej.<\/p>\n\n\n\n Paradoksalnie kolejne komplikacje zwi\u0105zane z za\u0142o\u017ceniem zgromadzenia pojawi\u0142y si\u0119, gdy ordynariuszem przemyskim zosta\u0142, p\u00f3\u017aniejszy \u015bwi\u0119ty, biskup J\u00f3zef Sebastian Pelczar. Zna\u0142 on i ceni\u0142 ks. Markiewicza, natomiast mia\u0142 zupe\u0142nie inny spos\u00f3b dzia\u0142alno\u015bci i nie podziela\u0142 jego pragnie\u0144. Biskup Pelczar by\u0142 zdania, \u017ce nie ma potrzeby zak\u0142adania nowej rodziny \u017cycia zakonnego i \u017ce zar\u00f3wno niewiasty, jak i m\u0142odzie\u0144cy z otoczenia ks. Markiewicza powinni swoje powo\u0142anie realizowa\u0107 w ramach jednego z istniej\u0105cych ju\u017c zgromadze\u0144. Ordynariusz kilkukrotnie wydawa\u0142 decyzj\u0119 odmown\u0105 na przedstawian\u0105 sobie pro\u015bb\u0119 rejestracji wsp\u00f3lnoty. W pewnym momencie zosta\u0142a udzielona zgoda, ale warunkowo, wraz z przydzieleniem grupie innego kap\u0142ana, kt\u00f3ry mia\u0142 czuwa\u0107 nad formacj\u0105. Niestety ten m\u0142ody i niedo\u015bwiadczony kap\u0142an swoim post\u0119powaniem doprowadzi\u0142 do powa\u017cnego roz\u0142amu, co w konsekwencji spowodowa\u0142o, \u017ce ks. Markiewicz zrezygnowa\u0142 z bycia prze\u0142o\u017conym i wsp\u00f3lnota przesta\u0142a funkcjonowa\u0107. P\u00f3\u017aniej zosta\u0142 on wezwany do kurii na upokarzaj\u0105ce t\u0142umaczenie si\u0119 ze swojego post\u0119powania. Nikt jednak nie stan\u0105\u0142 po jego stronie, z wyj\u0105tkiem jego brata W\u0142adys\u0142awa, kt\u00f3ry by\u0142 adwokatem w Krakowie. Te i inne ciosy ks. Markiewicz przyjmowa\u0142 z ogromn\u0105 cierpliwo\u015bci\u0105 i niewypowiedzianym m\u0119stwem. W jego Zapiskach<\/em> mo\u017cemy przeczyta\u0107 takie s\u0142owa:<\/p>\n\n\n\n Oboj\u0119tna, czy w upokorzeniu, czy w zaszczytach mam s\u0142u\u017cy\u0107 Panu, byle wola Jego na mnie si\u0119 spe\u0142ni\u0142a. Ecce paratus et non sum turbatus.<\/em><\/p>\n\n\n\n P\u00f3\u017aniej ks. Markiewicz nie wraca\u0142 ju\u017c do tematu za\u0142o\u017cenia wsp\u00f3lnoty. Spraw\u0119 t\u0119 zostawi\u0142 Panu Bogu. Jak mia\u0142o si\u0119 okaza\u0107 zar\u00f3wno plany za\u0142o\u017cenia m\u0119skiej, jak i \u017ce\u0144skiej ga\u0142\u0119zi zgromadzenia, ostatecznie nie powiod\u0142y si\u0119 za \u017cycia ks. Markiewicza. Zgromadzenie \u015awi\u0119tego Micha\u0142a Archanio\u0142a ostatecznie powsta\u0142o dopiero w roku 1921 (ksi\u0119\u017ca michalici) i 1928 (siostry michalitki). Dzi\u015b klasztory Zgromadzenia znajduj\u0105 si\u0119 w wielu krajach na \u015bwiecie, a wi\u0119c prorocza zapowied\u017a z roku 1863 dok\u0142adnie si\u0119 spe\u0142ni\u0142a.<\/p>\n\n\n\n Patriotyzm i program budowy silnej Polski<\/strong><\/p>\n\n\n\n Patriotyzm mia\u0142 dla ks. Markiewicza wymiar bardzo konkretny, praktyczny. Nie ogranicza\u0142 si\u0119 do pustych hase\u0142, ale przede wszystkim jego realizacja obejmowa\u0142a konkretn\u0105, ofiarn\u0105 prac\u0119 na rzecz potrzebuj\u0105cych naszego narodu. By\u0142 jednak znany tak\u017ce ze swoich p\u0142omiennych kaza\u0144, kt\u00f3re cz\u0119sto dotyczy\u0142y spraw Ojczyzny. Przypomnijmy w tym miejscu, \u017ce ca\u0142e \u017cycie ks. Markiewicza przypad\u0142o na czas, gdy Polska znajdowa\u0142 si\u0119 pod zaborami. Nie mia\u0142 on jednak \u017cadnych w\u0105tpliwo\u015bci, dzi\u0119ki otrzymanemu objawieniu, \u017ce Polska odzyska niepodleg\u0142o\u015b\u0107, natomiast jego zabiegi mia\u0142y na celu przygotowanie gruntu do tego, by by\u0142a ona krajem silnym i prawdziwie chrze\u015bcija\u0144skim.<\/p>\n\n\n\n Przemy\u015blenia ks. Markiewicza na temat Ojczyzny i tego, jak powinna funkcjonowa\u0107, s\u0105 niezwykle interesuj\u0105ce i zas\u0142uguj\u0105 na du\u017co bli\u017csze poznanie. Tutaj przytoczymy jedynie kilka wybranych fragment\u00f3w. Czasami ks. Markiewicz w g\u0142oszonych przez siebie s\u0142owach bardzo przypomina\u0142 innego wielkiego polskiego kap\u0142ana \u2013 ks. Piotra Skarg\u0119. Pisa\u0142 w ten spos\u00f3b:<\/p>\n\n\n\n Jedynie przez Chrystusa nar\u00f3d nasz by\u0142 niegdy\u015b s\u0142awnym mi\u0119dzy narodami i jedynie przez Niego mo\u017ce znowu odzyska\u0107 swoj\u0105 wielko\u015b\u0107. R\u0119ka Pa\u0144ska dotkn\u0119\u0142a nas, a c\u00f3\u017c my na to? My szukali\u015bmy ratunku w narodach, nie pomni na to, \u017ce B\u00f3g ju\u017c w Starym Zakonie wyrzuca\u0142 wybranemu narodowi, gdy zbytnio ufa\u0142 w pomoc o\u015bciennych lud\u00f3w. I spotka\u0142o nas to samo, co i nar\u00f3d izraelski w podobnych razach: ptaki szarpa\u0142y cia\u0142a syn\u00f3w Polski na kra\u0144cach ziemi i stali\u015bmy si\u0119 ur\u0105gowiskiem i przys\u0142owiem w ustach lud\u00f3w.<\/em><\/p>\n\n\n\n Wydaje si\u0119, \u017ce s\u0142owa te nie straci\u0142y nic ze swojej aktualno\u015bci\u2026<\/p>\n\n\n\n Stoj\u0105cym \u00f3wcze\u015bnie u szczytu drabiny spo\u0142ecznej, a wi\u0119c b\u0119d\u0105cym w stanie szlacheckim i inteligencji ks. Markiewicz wyrzuca\u0142, \u017ce ta cz\u0119\u015b\u0107 polskiego narodu jest religijna jedynie ze zwyczaju, natomiast nie troszczy si\u0119 o potrzeby warstw ni\u017cszych.<\/p>\n\n\n\n Daleko nam do urzeczywistnienia has\u0142a Krasi\u0144skiego \u00abZ polsk\u0105 szlacht\u0105, polski lud\u00bb. Mo\u017cna raczej zastosowa\u0107 do nas powiedzenie: \u00abZ Polsk\u0105 szlacht\u0105, polski \u017byd\u00bb. Albowiem Polacy, urz\u0119dnicy, adwokaci, notariusze, profesorowie i reszta miejskiej inteligencji, zara\u017ceni przewa\u017cnie pozytywizmem, ma\u0142o stykaj\u0105 si\u0119 z ludem, chyba w zakresie swojego zawodu. W wolnych od pracy godzinach, zaj\u0119ci w\u0142asn\u0105 rodzin\u0105, albo rozrywkami, nie mog\u0105 znale\u017a\u0107 czasu na po\u015bwi\u0119cenie si\u0119 m\u0142odszej braci w stowarzyszeniach, czytelnicach, szko\u0142ach i bractwach.<\/em><\/p>\n\n\n\n W ko\u015bciele nawet rzadko si\u0119 schodz\u0105 z mieszka\u0144cami wsi, przedmie\u015b\u0107, suteren i poddaszy, bo wielu z nich \u00abz polityki\u00bb tylko katolikami.<\/em><\/p>\n\n\n\n Inteligencja nasza, mieszkaj\u0105ca po wsiach, jest ju\u017c nie tylko \u00abz polityki\u00bb katolick\u0105, ale jeszcze i \u00abz tradycji\u00bb i \u00abze strachu\u00bb przed socjalizmem.<\/em><\/p>\n\n\n\n O ile dzisiaj bieda materialna nie jest tak wielkim problemem jak niegdy\u015b, o tyle bieda duchowa i moralna zdaj\u0105 si\u0119 by\u0107 o wiele wi\u0119ksze. Biada nam, je\u017celi posiadaj\u0105c pewn\u0105 znajomo\u015b\u0107 zasad wiary i nauczania Ko\u015bcio\u0142a o sprawach moralnych, nie b\u0119dziemy przekazywa\u0107 tego dalej, usi\u0142uj\u0105c podnie\u015b\u0107 moralnie tych, na kt\u00f3rych mo\u017cemy wywiera\u0107 wp\u0142yw.<\/p>\n\n\n\n Myli\u0142by si\u0119 jednak, kto by s\u0105dzi\u0142, \u017ce ks. Markiewicz mia\u0142 jedynie gorzkie przemy\u015blenia dotycz\u0105ce historii i stanu obecnego. Posiadaj\u0105c wybitny zmys\u0142 praktyczny mia\u0142 on bardzo konkretn\u0105 wizj\u0119 odbudowy nie tylko moralnej (co mo\u017cna by\u0142o osi\u0105gn\u0105\u0107 pow\u015bci\u0105gliwo\u015bci\u0105 i prac\u0105 nad sob\u0105), ale i gospodarczej naszego kraju. Przytocz\u0119 tutaj d\u0142u\u017cszy, ale bardzo pouczaj\u0105cy fragment jego przemy\u015ble\u0144.<\/p>\n\n\n\n Wiadomo, \u017ce pszenica ameryka\u0144ska, indyjska, a nawet australijska wypiera z targ\u00f3w nasz\u0105. Siejmy jej tylko tyle, ile wystarczy na nasze potrzeby, a zabierzmy si\u0119 do hodowli byd\u0142a, do gospodarstw pastewnych, do uprawy lnu i konopi.<\/em><\/p>\n\n\n\n Zamiast fabryk gorzelnianych zaprowad\u017amy fabryki wyrobu nabia\u0142u, prz\u0119dzalnie, fabryki p\u0142\u00f3cien, sukna, wyprawy sk\u00f3r, wyroby makaronu, krochmalu, piwa, miodu, fabryki nawoz\u00f3w sztucznych itp.<\/em><\/p>\n\n\n\n Mamy ziemi\u0119 przewa\u017cnie t\u0142ust\u0105, a nie mamy dostatecznie swojego nabia\u0142u. Wszak jadacie sery szwajcarskie. A co rok za miliony sprzedajecie kupcom zagranicznym surowe materia\u0142y: we\u0142n\u0119, sk\u00f3ry, prz\u0119dze itp.<\/em><\/p>\n\n\n\n Wielu powie: \u00abU nas nie udaj\u0105 si\u0119 fabryki. Oto ten zbankrutowa\u0142, \u00f3w zamkn\u0105\u0142, tamten dogorywa\u00bb. – Dlaczego tak jest? – \u00abBo nie mamy ludzi\u00bb. – Przecie\u017c nasi robotnicy, technicy, in\u017cynierowie, nie mog\u0105c znale\u017a\u0107 w kraju odpowiedniej pracy, id\u0105 do obcych i s\u0142yn\u0105 tam\u017ce ze zr\u0119czno\u015bci i sumienno\u015bci. – \u00abSwoi s\u0105 nie\u017cyczliwi\u00bb. – Gdzie tam; nie znacie ludzi. Taka jest s\u0142abo\u015b\u0107 ludzka, \u017ce przewa\u017cna wi\u0119kszo\u015b\u0107 potrzebuje nad sob\u0105 czuwania i ci\u0105g\u0142ego bod\u017aca, a gdy tego zabraknie, to nawet dobrzy staj\u0105 si\u0119 leniwymi i mniej sumiennymi.<\/em><\/p>\n\n\n\n Za granic\u0105 za\u015b w\u0142a\u015bciciele fabryk, cho\u0107by byli milionerami, siedz\u0105 w domu, nie je\u017cd\u017c\u0105 jako tury\u015bci z Polski, nie obarczaj\u0105 si\u0119 sprawami nadobowi\u0105zkowymi, ale pilnuj\u0105 swoich zak\u0142ad\u00f3w i ludzi tam pracuj\u0105cych do tego stopnia, \u017ce nieraz ze swoimi robotnikami w pobliskiej restauracji czy kantynie przy jednym stole spo\u017cywaj\u0105 obiad, gdy mieszkanie ich rodziny jest cokolwiek oddalone. A zreszt\u0105 w\u0142a\u015bciciel jest r\u00f3wnocze\u015bnie fachowcem i nieraz nawet dobrych technik\u00f3w w niejednej rzeczy nauczy.<\/em><\/p>\n\n\n\n A zatem pokazuje si\u0119, \u017ce mamy w\u0142asnych robotnik\u00f3w i ludzi fachowych, ale brakuje nam pan\u00f3w.<\/em><\/p>\n\n\n\n Dalej ks. Markiewicz dzieli si\u0119 swoimi bardzo trafnymi przemy\u015bleniami dotycz\u0105cymi oszcz\u0119dno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n Drugim \u017ar\u00f3d\u0142em zysk\u00f3w jest oszcz\u0119dno\u015b\u0107. Ona r\u00f3wna zyskowi. Oszcz\u0119dno\u015b\u0107 zale\u017cy na ograniczaniu si\u0119 do wydatk\u00f3w koniecznych, s\u0142u\u017c\u0105cych do utrzymania i uprzyjemniania \u017cycia, a na unikaniu zbytkownych.<\/em><\/p>\n\n\n\n Dalej wymienia ca\u0142\u0105 list\u0119 wydatk\u00f3w, kt\u00f3re w jego opinii s\u0105 zbytkami, a w\u015br\u00f3d nich s\u0105 mi\u0119dzy innymi gry hazardowe, u\u017cywki, niedozwolone rozrywki i \u201ewoja\u017ce turystyczne\u201d.<\/p>\n\n\n\n Na koniec wspomn\u0119 o innym przejawie patriotyzmu, kt\u00f3rym w przypadku ks. Markiewicza by\u0142o umi\u0142owanie ojczystej mowy. By\u0142 on rozmi\u0142owany w polskiej literaturze. Dba\u0142o\u015b\u0107 o j\u0119zyk wyra\u017ca\u0142 za\u015b mi\u0119dzy innymi w taki spos\u00f3b, \u017ce je\u015bli us\u0142ysza\u0142, \u017ce kt\u00f3ry\u015b z jego podopiecznych wyra\u017ca si\u0119 niepoprawnie, zwraca\u0142 mu uwag\u0119 w spos\u00f3b bardzo umiej\u0119tny, cz\u0119sto \u017cartobliwy, ale dobrze zapadaj\u0105cy w pami\u0119\u0107.<\/p>\n\n\n\n Wnioski na dzisiaj<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ka\u017cdy mo\u017ce sam wyci\u0105gn\u0105\u0107 wnioski dla swojego \u017cycia z przyk\u0142adu i przes\u0142ania b\u0142ogos\u0142awionego ks. Bronis\u0142awa Markiewicza. Moim zdaniem ka\u017cdy z nas, wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie \u017cyj\u0105cych \u015bwieckich m\u0119\u017cczyzn, powinien wynie\u015b\u0107 z lekcji pozostawionej przez ks. Markiewicza kilka praktycznych rad co do osobistego \u017cycia. Po pierwsze wszystko mamy czyni\u0107 z gor\u0105cym pragnieniem s\u0142u\u017cenia Panu Bogu. S\u0142u\u017cba ta ma przyjmowa\u0107 bardzo realny, konkretny wymiar \u2013 \u017cycie sakramentalne, jednoczenie si\u0119 z Chrystusem w Komunii \u015bw. i Adoracji, praktykowanie \u017cycia w Bo\u017cej obecno\u015bci, wytrwa\u0142a modlitwa, przede wszystkim wewn\u0119trzna. Z tego mamy czerpa\u0107 si\u0142y do cz\u0119stych zwykle obowi\u0105zk\u00f3w, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych bezwzgl\u0119dnie na pierwszym miejscu stawia\u0107 mamy obowi\u0105zki naszego stanu. Pozostaj\u0105cy czas wolny po\u015bwi\u0119cajmy na dzie\u0142a chrze\u015bcija\u0144skiego mi\u0142osierdzia oraz dzia\u0142ania podejmowane dla Ko\u015bcio\u0142a i Ojczyzny, w tym na rzecz zbudowania bli\u017anich. Nie mo\u017cna zra\u017ca\u0107 si\u0119 tym, \u017ce jeszcze nie znale\u017ali\u015bmy miejsca w \u017cyciu, kt\u00f3re wyznaczy\u0142 nam Pan lub \u017ce bardzo dalecy jeste\u015bmy od \u015bwi\u0119to\u015bci. Z pomoc\u0105 Bo\u017c\u0105 i mi\u0142o\u015bci\u0105 jako naczeln\u0105 pobudk\u0105 post\u0119powania mo\u017cemy osi\u0105gn\u0105\u0107 naprawd\u0119 wiele!<\/p>\n\n\n\n Z przytoczonej historii ks. Markiewicza i tworzonych przez niego dzie\u0142 p\u0142yn\u0105 te\u017c bezcenne wskazania i inspiracje dla dzia\u0142alno\u015bci organizacyjnej. Przede wszystkim nie mo\u017cna zra\u017ca\u0107 si\u0119 brakiem zrozumienia, czy zatwierdzenia wybranej przez siebie formy dzia\u0142alno\u015bci na prawie ko\u015bcielnym. Je\u017celi podejmowane przez nas dzie\u0142o jego mi\u0142e Panu Bogu i Niepokalanej, nie pozwol\u0105 oni, aby mia\u0142o przesta\u0107 istnie\u0107. Zachowa\u0107 nale\u017cy jednak wolno\u015b\u0107 od nieuporz\u0105dkowanego przywi\u0105zania si\u0119 do niego. Wsp\u00f3lne dzia\u0142ania maj\u0105 by\u0107 prowadzone w duchu braterstwa i ofiarno\u015bci, wzajemnej troski o swoje dobro duchowe, jedni drugich zapalaj\u0105c do dobrego. Istotnym elementem dzia\u0142alno\u015bci jest pomoc ubogim, tym, kt\u00f3rzy do\u015bwiadczaj\u0105 n\u0119dzy, a nawet pogardy ze strony wielkich tego \u015bwiata. Jeszcze bardziej wyczuleni mamy by\u0107 na duchow\u0105 bied\u0119, daj\u0105c bli\u017anim dobre \u015bwiadectwo przyk\u0142adem, a gdy nadarza si\u0119 okazja, tak\u017ce s\u0142owem. Wobec Ojczyzny mamy by\u0107 gotowi do wielkich ofiar. Aby by\u0142o to mo\u017cliwe winni\u015bmy si\u0119 zapala\u0107 do coraz wi\u0119kszego mi\u0142owania jej i tego, co sk\u0142ada si\u0119 na ojczyst\u0105 tradycj\u0119 i kultur\u0119, w kt\u00f3rych centrum od wielu wiek\u00f3w tkwi wiara chrze\u015bcija\u0144ska. W ko\u0144cu wielkodusznie mamy poszerza\u0107 swoje horyzonty intelektualne, by r\u00f3wnie\u017c pod tym wzgl\u0119dem przodowa\u0107 i nie sprawia\u0107 wra\u017cenia, jakoby katolicy byli bezradni wobec panuj\u0105cych nurt\u00f3w my\u015blowych czy trend\u00f3w obyczajowych, ale potrafi\u0107 rzetelnie i przekonuj\u0105co uzasadnia\u0107 i argumentowa\u0107, zbijaj\u0105c pojawiaj\u0105ce si\u0119 zarzuty przeciwnik\u00f3w wiary i Ko\u015bcio\u0142a. Bractwo Przedmurza ka\u017cdy z tych obszar\u00f3w stara si\u0119 rozwija\u0107 i chocia\u017c jeszcze wiele jest do zrobienia, ju\u017c wykonali\u015bmy pierwsze kroki, by przyj\u0119ty program urzeczywistnia\u0107. Jeste\u015bmy wdzi\u0119czni tym, kt\u00f3rzy na r\u00f3\u017cne sposoby nas w tym wspieraj\u0105. Polecamy si\u0119 modlitwom, ale r\u00f3wnie\u017c zapraszamy serdecznie do wsp\u00f3\u0142pracy!<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n Dominik Dobrakowski<\/em><\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n Bibliografia:<\/p>\n\n\n\n 1. ks. Walenty Michu\u0142ka, Ksi\u0105dz Bronis\u0142aw Markiewicz, <\/em>Wydawnictwo Michalineum, Struga 1992.<\/p>\n\n\n\n 2. W\u0142adys\u0142aw Kluz OCD, Realista<\/em>, Wydawnictwo Michalineum, Struga 1978.<\/p>\n\n\n\n 3. ks. Bronis\u0142aw Markiewicz, Zapiski dotycz\u0105ce \u017cycia wewn\u0119trznego<\/em>, Instytut Wydawniczy Nasza Przesz\u0142o\u015b\u0107, Krak\u00f3w 1980.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Od pocz\u0105tku swojego istnienia Bractwo Przedmurza stawia na pozytywny program m\u0119skiej formacji i dzia\u0142a\u0144 na rzecz Ko\u015bcio\u0142a i Polski. Cel budowania Kr\u00f3lestwa Chrystusowego na ziemi nie jest dla nas pustym sloganem, ale sk\u0142ania nas do przybierania konkretnych form zaanga\u017cowa\u0144 przez kt\u00f3re staramy si\u0119 oddzia\u0142ywa\u0107 na nasze otoczenie. Wszelkie aktywno\u015bci zewn\u0119trzne pragniemy jednak podporz\u0105dkowa\u0107 \u017cyciu wewn\u0119trznemu, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[36],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bractwoprzedmurza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3747"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bractwoprzedmurza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bractwoprzedmurza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bractwoprzedmurza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bractwoprzedmurza.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3747"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/bractwoprzedmurza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3747\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3752,"href":"https:\/\/bractwoprzedmurza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3747\/revisions\/3752"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bractwoprzedmurza.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3747"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bractwoprzedmurza.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3747"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bractwoprzedmurza.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3747"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}